استودیو «فرانتیر دولوپمنتس» (Frontier Developments) در طول یک دههٔ گذشته، بدون هیچ رقیب جدی، پادشاه بلامنازع سبک مدیریتی و شبیهساز ساختوساز (Tycoon) بوده است. پس از موفقیت خیرهکنندهٔ نسخهٔ اول Planet Zoo که توانست میراث مجموعهٔ خاطرهانگیز Zoo Tycoon را زنده کند و به استانداردی طلایی در این ژانر بدل شود، کار برای ساخت یک دنبالهٔ واقعی بسیار دشوار به نظر میرسید. حال Planet Zoo 2 پا به میدان گذاشته تا با گسترش مقیاسها، ارتقای چشمگیر رفتارشناسی جانوران و اضافه کردن ویژگیهایی که جامعهٔ مخاطبان سالها تقاضایش را داشتند، تجربهای کاملتر را ارائه دهد. بازی در هستهٔ خود یک شبیهساز مسحورکننده و بینهایت عمیق است، اما متأسفانه فرانتیر در کنار انتقال نقاط قوت نسخهٔ پیشین، بسیاری از بیماریهای مزمن، باگهای کلافهکننده و مشکلات فنی موتور اختصاصی خود را نیز به این شماره منتقل کرده است.
نقطهٔ اوج Planet Zoo 2 بدون شک در عمق باورنکردنی سیستم ساختوساز و تنوع جانوری آن نهفته است. سازندگان با گوش دادن به بازخوردهای طولانیمدت طرفداران، بالاخره زیستگاههای آبی عمیق و قفسهای توری عظیم ویژهٔ پرندگان (Aviaries) را از همان ابتدا در هستهٔ اصلی گیمپلی قرار دادهاند؛ تغییری که طراحی باغوحشها را از یک محیط مسطح به فضایی سهبعدی، پویا و به شدت تماشایی ارتقا داده است.
ابزارهای شکلدهی به محیط (Terraforming) و سیستم ساختوساز «قطعهبهقطعه» در این نسخه به اوج پختگی رسیدهاند. فرقی نمیکند بخواهید یک استراحتگاه چوبی ساده بسازید یا یک گنبد شیشهای عظیم با آبشارهای مصنوعی و زیستگاههای چندلایه؛ بازی هیچ محدودیتی جلوی پای خلاقیت شما نمیگذارد. افزون بر این، اضافه شدن سیستم «ساختوساز ماژولار هوشمند» به بازیکنانی که حوصلهٔ چیدن هزاران قطعهٔ ریز را ندارند، اجازه میدهد تا در کمترین زمان ممکن سازههایی خیرهکننده برپا کنند.
در بخش مدیریتی نیز همهچیز با وسواسی علمی و تحسینبرانگیز دنبال میشود. هر گونهٔ جانوری، از شیرهای آفریقایی و خرسهای قطبی گرفته تا طوطیهای کمیاب و موجودات آبزی، نیازهای اقلیمی، تغذیهای، اجتماعی و ژنتیکی منحصربهفردی دارند. توجه بازی به مقولهٔ «حفاظت از گونههای در حال انقراض» و بازگرداندن نسلهای پرورشیافته به طبیعت، به گیمپلی هدفی فراتر از کسب درآمد صرف میبخشد و ارتباط عاطفی عمیقی میان بازیکن و حیوانات ایجاد میکند.

با وجود تمام این شکوه و جلال، وقتی وارد لایههای عمیقتر مدیریت و گسترش باغوحش میشوید، چرخدندههای زنگزدهٔ بازی شروع به صدا کردن میکنند. اولین و شاید اعصابخردکنترین ایراد بازی، همان طلسم قدیمی بازیهای فرانتیر یعنی «سیستم مسیرکشی» (Pathing System) است. با اینکه سازندگان وعدهٔ بازطراحی کامل این بخش را داده بودند، اما اتصال راهها در زمینهای ناهموار، ساخت میدانهای بزرگ و جفت کردن پلهها با ورودی ساختمانها همچنان به یک کلنجار طاقتفرسا شباهت دارد که بارها شما را مجبور به تخریب و ساخت دوبارهٔ کل محوطه میکند.
مشکل بزرگتر اما به باگهای عجیب و غیرمنطقی هوش مصنوعی (Pathfinding) برمیگردد؛ ایرادی که مستقیماً به تجربهٔ مدیریتی بازی لطمه میزند. در طول بازی بارها پیش میآید که حیوانات، درست در چند قدمی ظرف پر از آب و غذا، به دلیل یک باگ مسیریابی ساده خشکشان میزند و هشدار مرگ بر اثر گرسنگی روی صفحه نقش میبندد! وضعیت برای کارکنان باغوحش هم گاهی به همین اندازه فاجعهبار است؛ نگهبانانی که در هندسهٔ محیط یا درهای ورودی زیستگاه گیر میکنند، دامپزشکانی که به جای درمان حیوان بیمار در محوطه دور خود میچرخند، و بازدیدکنندگانی که در چهارراههای اصلی به شکل یک تودهٔ انسانی در هم فرو رفته و قفل میشوند. همچنین باگهای فیزیکی مثل رد شدن ناگهانی حیوانات از داخل فنسهای مستحکم و ایجاد وحشت کاذب در میان بازدیدکنندگان، به شدت توی ذوق میزند.
از سوی دیگر، رابط کاربری (UI) بازی بیش از حد شلوغ، تودرتو و خستهکننده طراحی شده است. برای انجام کارهای روتین مثل مدیریت ژنتیک، تنظیم دمای آب یا بررسی برقرسانی، باید از دل دهها منو و زیرمنوی گیجکننده عبور کنید؛ مسئلهای که همراه با شیب یادگیری بسیار تند بازی، در ساعات اولیه مخاطبان تازهوارد را کاملاً سردرگم و کلافه میکند. به تمام اینها، افت فریمهای محسوس و لگهای رابط کاربری در باغوحشهای بزرگ و پرجمعیت را هم اضافه کنید؛ بهینهسازی بازی زمانی که تعداد بازدیدکنندگان از چند هزار نفر عبور میکند، به وضوح کم میآورد و روانی تصویر را فدای جزئیات محیطی میکند.

اگر از مشکلات فنی و باگهای مسیریابی بگذریم، Planet Zoo 2 در زمینهٔ بصری و هنری یک شاهکار تمامعیار است. مدلسازی حیوانات در این نسخه مرز میان واقعیت و انیمیشن را جابهجا کرده است. تکنولوژی رندرینگ خز، پوست و بهخصوص خیس شدن پرها و بدن حیوانات هنگام خروج از آب، هوش از سرتان میبرد. انیمیشنهای رفتاری جانوران نیز به لطف سیستم هوش مصنوعی جدید، فوقالعاده طبیعی و زنده کار شدهاند؛ تماشای بازیگوشی تولهببرها با یکدیگر، نحوهٔ شکار کردن، واکنش حیوانات به تغییرات آبوهوایی نظیر بارش برف و باران، و تعامل پویای آنها با اسباببازیهای محیطی، چنان دقیق است که میتوانید ساعتها دوربین را روی یک زیستگاه قفل کنید و مثل یک مستند حیاتوحش از تماشای آن لذت ببرید.
در بخش صداگذاری و موسیقی نیز بازی نمرهٔ قبولی میگیرد. قطعات موسیقی آکوستیک و آرامشبخش بازی که متناسب با اقلیم جغرافیایی هر باغوحش تغییر میکنند، اتمسفری دلنشین میسازند. صداگذاری محیطی نیز با دقت بینظیری انجام شده؛ از غرش سنگین شیرها که در سراسر پارک میپیچد گرفته تا صدای چهچههٔ پرندگان در قفسهای توری، شرشر آبشارها و همهمهٔ طبیعی بازدیدکنندگان، همگی دست به دست هم میدهند تا حس حضور در یک باغوحش واقعی و زنده را به بهترین شکل شبیهسازی کنند.

بازی Planet Zoo 2 در هستهٔ خود، کاملترین، زیباترین و پرجزئیاتترین شبیهساز مدیریت باغوحشی است که تا به امروز ساخته شده است. اضافه شدن پرندگان، گسترش زیستگاههای آبی، ابزارهای ساختوساز بیمرز و جلوههای بصری مسحورکننده، این عنوان را به بهشتی برای گیمرهای خلاق و عاشقان طبیعت تبدیل کردهاند. با این حال، فرانتیر بار دیگر نشان داد که در صیقل دادن ابعاد فنی آثارش کمدقت عمل میکند؛ باگهای کلافهکنندهٔ هوش مصنوعی کارگران و حیوانات، سیستم مسیرکشی اعصابخردکن، رابط کاربری بیشازحد پیچیده و افت فریم در پارکهای شلوغ، مانع از آن میشوند که این اثر ارزشمند به جایگاه یک شاهکار بینقص تکیه بزند. اگر صبر و حوصلهٔ کلنجار رفتن با منوهای شلوغ و باگهای گاهوبیگاه آن را داشته باشید، Planet Zoo 2 صدها ساعت شما را در دنیای جادویی حیاتوحش غرق خواهد کرد.

